Թել Ավիվի համալսարանի գիտնականներն առաջին անգամ խմբագրել են SOX2 գենը՝ օգտագործելով CRISPR տեխնոլոգիան, որն օգնեց վերացնել գլխի և պարանոցի քաղցկեղի ուռուցքները մկների մոտ: Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Advanced Science (AdvSci) ամսագրում:
Նախկինում ենթադրվում էր, որ քաղցկեղի դեմ արդյունավետ պայքարը պահանջում է թիրախավորել մի քանի գեն, սակայն նոր աշխատանքը ցույց է տվել, որ չարորակ բջիջների գոյատևումը կարող է ապահովվել միայն մեկով: Նման «մեկ գեները» դառնում են CRISPR թերապիայի պոտենցիալ թիրախ՝ «գենետիկ մկրատ» տեխնոլոգիա:
Գիտնականները հատուկ ուշադրություն են դարձրել SOX2 գենին, որը մասնակցում է գլխի և պարանոցի ուռուցքների առաջընթացին։ CRISPR համակարգը ուռուցքին ճշգրիտ հասցնելու համար գիտնականները մշակել են նանոմասնիկներ, որոնք պարունակում են ՌՆԹ խմբագիր: Այս մասնիկները պատված էին հակամարմիններով, որոնք ուղղված էին EGF սպիտակուցին (բջիջների աճի խթանիչ), որն ապահովում էր ախտահարված հյուսվածքին բարձր ճշգրտության առաքում:
Գլխի և պարանոցի քաղցկեղով հիվանդ մկներին դեղը տրվել է երեք անգամ՝ մեկ շաբաթվա ընդմիջումներով: Թերապիայի մեկնարկից արդեն 84 օր անց արձանագրվել է ուռուցքների կեսի անհետացում։
Հետագա հետազոտությունները կօգնեն պարզել, թե արդյոք այլ գեները պետք է թիրախավորվեն մեթոդի արդյունավետությունը բարելավելու համար: Եթե փորձը հաջող լինի, մոտեցումը կարող է հանգեցնել քաղցկեղի բուժման նոր մեթոդների, որոնք վերացնում են քիմիաթերապիայի անհրաժեշտությունը:
Թարգմանությունը՝ Մանուել Թամազյանի
