Երուսաղեմի Եբրայական համալսարանի գիտնականները մշակել են կենսաբանական տարիքը գնահատելու ճշգրիտ մեթոդ, որը չի պահանջում գենոմի լիարժեք վերլուծություն: Ուսումնասիրության արդյունքները հրապարակվել են Cell Reports ամսագրում:
Ի տարբերություն մեծ քանակությամբ գենետիկական նյութի վերլուծություն պահանջող այլ մեթոդների, MAgeNet-ը գնահատում է ԴՆԹ-ի միայն երկու փոքր հատվածներ, որտեղ կուտակվում են այսպես կոչված մեթիլացման «նշաններ»:
Այս գործընթացը ներառում է ԴՆԹ մոլեկուլներին մեթիլ խմբերի ավելացում, որը չի փոխում գեների հաջորդականությունն ինքնին, այլ կարգավորում է դրանց ակտիվությունը: Տարիքի հետ մեթիլացման «օրինաչափությունը» դառնում է ավելի ու ավելի բնորոշ, ինչը հնարավորություն է տալիս որոշել, թե որքանով է «մաշված» մարդու մարմինը:
Փոփոխությունները վերծանելու համար հետազոտողները օգտագործել են արհեստական բանականություն՝ մարզելով նեյրոնային ցանցերը ծերացման մոլեկուլային «ստորագրությունները» կարդալու համար: Սա հնարավորություն է տվել հասնել նվազագույն սխալի (1.36 տարի) 50 տարեկանից փոքր մարդկանց կենսաբանական տարիքը գնահատելիս:
«Սա պարզապես էպիգենետիկ ժամացույց չէ, այլ բարդ մեխանիզմ, որտեղ պատահական գործոնները համակցվում են հստակ օրինաչափությունների հետ», - բացատրել է ուսումնասիրության ղեկավար, պրոֆեսոր Յուվալ Դորը:
Ավելին, գիտնականները պարզել են, որ ծերացման գործընթացը ԴՆԹ-ում գրանցվում է անհավասարաչափ, բայց «ցնցումներով», կարծես բջիջները ժամանակ առ ժամանակ ստուգում են իրենց ներքին ժամացույցները։
Գիտնականների խոսքով՝ բժշկության մեջ նոր մեթոդի կիրառումը կօգնի բժիշկներին ավելի ճշգրիտ գնահատել հիվանդի կենսաբանական տարիքը, բացահայտել շաքարախտի, դեմենցիայի կամ սրտանոթային հիվանդությունների զարգացման ռիսկերը։ Գերոնտոլոգիայի ոլորտում MAgeNe-ն կարող է հնարավորություն բացել ուսումնասիրելու, թե ինչպես են կենսակերպը, սննդակարգը կամ դեղորայքը ազդում բջջային գործընթացների վրա։
Մեթոդի մեկ այլ առավելությունը դրա ցածր գինն է։ Քանի որ այն պահանջում է միայն երկու ԴՆԹ շրջանների վերլուծություն, այն զգալիորեն ավելի էժան է, քան ամբողջական գենոմի հաջորդականացումը։ Այնուամենայնիվ, մինչ այժմ այն փորձարկվել է առողջ կամավորների վրա։ Գիտնականները դեռ պետք է ստուգեն, թե որքան ճշգրիտ է MAgeNet-ը աշխատում ծանր հիվանդություններով հիվանդների գենոմների հետ, որոնց դեպքում մեթիլացման օրինաչափությունը կարող է խաթարվել։
Թարգմանությունը՝ Euromedia24.com-ի
