ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, ով աշխատանքային այցի շրջանակներում գտնվում էր Թուրքիայում, տեղի հայ համայքի հետ հանդիպման ժամանակ իր խոսքում մի շարք ուղերձներ է հղել հայ-թուրքական հարաբերությունների ու «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի վերաբերյալ:
Փաշինյանն իր ելույթը սկսեց՝ ընդգծելով, որ թե՛ այցը, թե՛ նախագահ Էրդողանի հետ իր կայանալիք հանդիպումը շատ կարևոր են։ Փաշինյանն անդրադարձավ երկու երկրների միջև ուղիղ երկկողմ բանակցությունների կարևորությանը և հիշեցրեց, որ կարգավորման գործընթացից առաջ և սկզբում բանակցություններ են անցկացվել երրորդ երկրների միջոցով։ Փաշինյանն ասաց, որ կա լավ հնարավորություն, որպեսզի գործընթացը առաջ շարժվի։ Նիկոլ Փաշինյանը նաև նշեց, որ կարևոր է նման հանդիպում անցկացնել միջազգային զարգացումների համատեքստում և ասաց, որ այս շրջանակներում կա նոր հարաբերություններ զարգացնելու հնարավորություն։
«Երբ սկսվեց Թուրքիայի հետ հարաբերությունների կարգավորման գործընթացը, նրանց միջև հարց առաջացավ ՝ «արդյո՞ք այն հաջող կլինի», խնդիրները պետք է ճիշտ սահմանվեն, մենք քայլ ենք արել դեպի մի ճանապարհ, խնդիրները լուծելու ամենակարևոր ճանապարհը՝ մեկս մյուսին ուղղակիորեն լսելն ու հաջողությանը հավատալն է»:
Նշելով, որ չպետք է չափազանցված սպասելիքներ ունենալ գործընթացի վերաբերյալ, Փաշինյանն ասաց. «Երեք տարի առաջ նույնիսկ նման շփումները համարվում էին չափազանցված սպասելիքներ, պետք է ապահովվի շարունակականությունը» Փաշինյանը հիշեցրեց, որ Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովը 2026 թվականին կանցկացվի Հայաստանում և ընդգծեց, որ այս գագաթնաժողովի կապակցությամբ Էրդողանին նույնպես կհրավիրի Երևան ։
Փաշինյանը, ով հաճախ է ընդգծում անմիջական շփումների կարևորությունը, ասել է, որ Թուրքիայի հայ համայնքը նույնպես կարող է դեր ունենալ երկու երկրների միջև հարաբերությունների զարգացման գործում, և այս համատեքստում նա հիշատակել է Հրանտ Դինքին և հիշել նրա ջանքերը։
ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը նշել է, որ ինքը որևէ պահանջ կամ պարտականություն չունի ներկայացնելու աշխարհի բոլոր հայերին, իսկ երբ նրան մեկ այլ հարց ուղղեցին, նա նշեց, որ կարելի է մշակել նոր մեխանիզմներ Թուրքիայում հայերի առօրյա խնդիրները լուծելու համար և ասաց. «Երբ երկկողմանի շփում չկա, նման խնդիրներ են առաջանում»:
Փաշինյանը, ով նեկայումս կենտրոնացած էՀայաստանի իշխանությունների կողմից օրակարգ բերված «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի վրա , հիշեցրեց, որ շփումները նաև հնարավորություն էին Թուրքիայի համար՝ լիակատար վերահսկողություն ունենալու հարցի նկատմամբ:
Ինչպես հայտնի է, Անկարան և Բաքուն օրակարգում են պահում «Զանգեզուրի միջանցք» կոչվող նախագիծը, որը կկապի Նախիջևանը և Ադրբեջանը , այն կանցնի Հայաստանի տարածքով, բայց չի լինի հայկական վերահսկողության տակ: Մյուս կողմից, Հայաստանը միջազգային հանրության օրակարգում է դրել «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագիծը, որը կբացի բոլոր տրանսպորտային ուղիները, այդ թվում՝ Թուրքիան, Ռուսաստանը, Ադրբեջանը և Իրանը:
Փաշինյանը նաև հետաքրքիր համեմատություն արեց՝ պատասխանելով Թուրքիայի ազգայնական շրջանակների կողմից օգտագործվող թշնամական լեզվի մասին հարցին ՝ ասելով. «Խաղաղության հանգույցը խոչընդոտ չէ դեպի Թուրան ճանապարհի համար, ճանապարհն արդեն պատրաստ է, եթե ջրային ուղի լինի, մենք բոլորս կարող ենք միասին խմել այս ջուրը, որևէ խոչընդոտ չկա»։
Փաշինյանն իր ելույթում նաև ընդգծեց, որ մենք գտնվում ենք նոր դարաշրջանում և ասաց . «Թուրքիան սպառնալիք չէ Հայաստանի համար, և Հայաստանը սպառնալիք չէ Թուրքիայի համար»։
Իսկ խոսքի վերջում Փաշինյանը շնորհակալություն հայտեց նախագահ Էրդողանին հրավերի համար ևհիշեցրեց, որ Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովը 2026 թվականին կանցկացվի Հայաստանում և ընդգծեց, որ այս գագաթնաժողովի կապակցությամբ Էրդողանին նույնպես կհրավիրի Երևան։
Նարե Ղազարյան
